धर्म-संस्कृति/रितिथिति

पोखराको भैरव नाच : साढे दुई शताब्दीको इतिहास access_timeमंसिर १२, २०७९

पर्यटकीय नगरी पोखराका प्राचीन संस्कृतिमध्येको एक हो यहाँको भैरव नृत्य । पछिल्लो समयमा प्रत्येक छ/छ वर्षमा गरिँदै आएको यो नृत्य अहिले पोखरामा प्रदर्शनको तयारी गरिएको छ ।  यो नृत्य मङ्सिर १५ सुरु हुने र चैत मसान्तसम्म सञ्चालन हुने भैरव सांस्कृतिक संरक्षण समिति पोखराका...

जनकपुरधाममा विवाह पञ्चमीको धुमधाम access_timeमंसिर १२, २०७९

पौराणिक प्रचलनअनुसार मधेस प्रदेशको राजधानी जनकपुरधाममा आज सीताराम विवाह महोत्सव मनाइँदै छ । जनकनन्दिनी सीताको विवाह भएको दिनको स्मरणमा मिथिलावासीले विशेष महोत्सवका रूपमा विवाह महोत्सव मनाउने गरेका हुन् । महोत्सवमा सहभागी हुन अहिले लाखौँ श्रद्धालु भक्तजनले जानकी मन्...

विवाहपञ्चमीका जन्ती महोत्तरीबाट जनकपुर प्रस्थान access_timeमंसिर १२, २०७९

मिथिलाको सांस्कृतिक पर्व विवाहपञ्चमी महोत्सवका जन्ती आज बिहान महोत्तरीको मटिहानीबाट जलेश्वर हुँदै जनकपुरतर्फ प्रस्थान गरेका छन् ।  आइतबार मटिहानी पुगेका भारतीय साधुसन्त एकरात श्रीलक्ष्मीनारायण मठ मटिहानीको आतिथ्यता ग्रहण गर्दै आज बिहान जलेश्वर हुँदै जनकपुरतर्फ प्रस्थान...

सीताराम विवाह पञ्चमी महामहोत्सव : मटकोर विधि सम्पन्न access_timeमंसिर ११, २०७९

जनकपुरधाममा जारी रहेको सीताराम विवाह पञ्चमी महामहोत्सवको पाँचौँ दिन आज मटकोर विधि सम्पन्न भएको छ । जानकी मन्दिरबाट माता जानकीको स्वरूपलाई कलात्मक रथमा राखेर नेपाली सेनाको ब्यान्ड र अन्य बाजागाजासहित सुरक्षाकर्मीको सुरक्षा घेरामा जनकपुरधामको प्रसिद्ध गङ्गासागरमा माटो ख...

धादिङमा अनौठो जात्रा : तामझामसित माइत झरिन् त्रिपुरासुन्दरी access_timeमंसिर ११, २०७९

अघिअघि पञ्चेबाजासँगै नाङ्गो खुँडा, खुकुरी बोकेका युवा । त्यसपछि दियो, कलश, शङ्ख, घण्टसहितका नरनारी, प्रहरी र भक्तजनले बनाएको हाते साङ्लोको घेराभित्र लामो कपाल मात्र देखिने प्रतिमूर्ति । सयौं मानिस बाटोको दायाँबायाँ बसेर पूजापाठ र अबीर जात्रा गर्दै थिए । धादिङको त्...

बाला चतुर्दशी मेलाको तयारी अन्तिम चरणमा access_timeमंसिर ३, २०७९

बाला चतुर्दशीका अवसरमा पशुपति क्षेत्रमा लाग्ने मेलाको तयारी अन्तिम चरणमा पुगेको पशुपति क्षेत्र विकास कोषले जनाएको छ । यसवर्ष यही मङ्सिर ५ गते पशुपतिनाथमा बाला चतुर्दशी मेला लाग्ने कोषले जनाएको छ । प्रत्येक वर्ष मार्ग शीर्ष कृष्ण त्रयोदशीको बेलुकीदेखि पशुपति क्षेत्रमा यो म...

ऐतिहासिक गुह्येश्वरी जात्राको तयारी पूरा access_timeकात्तिक ३०, २०७९

प्रत्येक वर्ष मार्गशीर्ष कृष्ण पक्ष नवमी र दशमी तिथिमा पशुपति क्षेत्रको गुह्येश्वरीमा गरिने गुह्येश्वरी जात्राको सबै तयारी पूरा भएको छ । गुह्येश्वरी जात्राका लागि हनुमानढोकाबाट तलेजु भवानीको मूर्तिलाई ल्याउने जिम्मा पशुपति सिर्जनशील युवा क्लबलाई दिइएको गुठी संस्थान पशुपति गो...

पशुपतिनाथ मन्दिर परिसरमा ‘शिव पूजा’ access_timeकात्तिक २८, २०७९

नेपालस्थित भारतीय राजदूतावासको स्वामी विवेकानन्द सांस्कृतिक केन्द्रको आयोजनामा पशुपति मन्दिर परिसरमा ‘शिव पूजा’ कार्यक्रम आयोजना गरिएको छ । भारतीय दूतावासको स्वामी विवेकानन्द सांस्कृतिक केन्द्रले पशुपति क्षेत्र विकास कोषसँगको सहकार्यमा सोमबार साँझ उ...

जलेश्वरधाममा ४० औँ अनुष्ठान हुँदै access_timeकात्तिक २८, २०७९

पूर्वकै पशुपतिनाथको नामले परिचित अर्जुनधारा जलेश्वर धाममा ४० औँ वार्षिक अनुष्ठान हुने भएको छ । आगामी मङ्सिर १ गतेदेखि ब्रह्माण्ड महापुराण कथा वाचन हुने धामका कोषाध्यक्ष मनोज जोशीले जानकारी दिए । मङ्सिर ६ गते बाला चतुर्दशीको दिन सतबीज रोपण गरी पुराणको समापन गरिने उन...

अबिर चढाएपछि सम्पन्न भयो श्रीचन्द्रविनायक- श्रीभैरवनाथ जात्रा access_timeकात्तिक २६, २०७९

श्री चन्द्रविनायक तथा श्री भैरवनाथ जात्रा अमालकोट कचहरीका द्वारेले अबिर चढाएपछि सम्पन्न भएको छ । कार्तिक शुक्ल पूर्णिमाका दिन सुरु भएको जात्रा श्री चन्द्रविनायक र भैरवनाथलाई अबिर चढाएपछि मार्ग शीर्ष कृष्ण तृतीयाका दिन सकिने परम्परा छ ।  जात्रा करिब साढे तीन सय वर्ष...

नेवार समुदायले मनाए सकिमा पुन्ही access_timeकात्तिक २३, २०७९

काठमाडौंका उपत्यकाका नेवार समुदायले कृषिमा आधारित पर्व सकिमा पुन्ही मनाएका छन् । कात्तिक शुक्ल पूर्णिमाका दिन काठमाडौं उपत्यकाका नेवार समुदायले नयाँ गेडागुडीबाट  विभिन्न देवीदेवता, जात्रा र मन्दिरको आकृति बनाइ प्रदर्शन गरी यो पर्व मनाएका हुन् । काठमाडौं उपत्यक...

पाल्पाको सत्यवती मन्दिरमा चिच्चाएर वर माग्दै access_timeकात्तिक २२, २०७९

पाल्पाको सत्यवतीमा आज चिच्चाएर वर माग्ने धार्मिक मेला लागेको छ । सत्यवती बज्यैले कान नसुन्ने भएकोले चिच्चाएर वदरदान माग्नुपरेको भनाइ रहेको छ । सत्यवती बज्यैसँग चिच्चाएर मागेको वरदान पूरा हुने भन्दै  भक्तजनहरु मन्दिरमा आउने गरेका छन् । सत्यवती बज्यैसँग रातीमा मात्र...

वैकुण्ठ चतुर्दशी पर्व मनाइँदै access_timeकात्तिक २१, २०७९

प्रत्येक वर्ष कार्तिक शुक्ल चतुर्दशीका दिन मनाइने वैकुण्ठ चतुर्दशी पर्व आज स्नान, दान, जप, ध्यान गरी मनाइँदै छ ।  वैकुण्ठ चतुर्दशीमा नदीमा स्नान गरी जप, ध्यान एवं दान गर्दा पुण्य पाइने विश्वास छ । वैकुण्ठ चर्तुदशीमा भगवान विष्णुको पूजा गरी रातमा जागरण गर्ने गरिन्छ । चतु...

दार्चुलाकाे शैल्यशिखर धाम मालिकार्जुनमा पूजन जात्रा access_timeकात्तिक २०, २०७९

दार्चुला जिल्लाको शैल्यशिखर धाम तथा शिखर धुरामा आइतबार पूजन जात्रा लागेको छ । हरेक वर्ष असार शुक्ल चतुर्दशी र कात्तिक शुक्ल त्रयोदशीमा शिखर पूजन जात्रा लाग्ने गर्दछ । कार्तिक शुक्ल त्रयोदशीमा पूजन जात्रा यसपाली पनि कार्तिक २० आज बिहानदेखि सुरु भएको हो । जिल्लाको मालिक...

शुक्र अस्तले चतुर्मास व्रत उद्यापन रोकिँदैन : धर्मशास्त्रविद् access_timeकात्तिक २०, २०७९

शुक्र अस्तमा चतुर्मास व्रत समापन गर्न नहुने भनी गरिएको प्रचारप्रसार शास्त्रीय नभएकामा धर्मशास्त्रविद्ले जोड दिएका छन् । आषाढ शुक्ल एकादशी अर्थात् हरिशयनी एकादशीदेखि कार्तिक शुक्ल एकादशीका दिनसम्म घर घरमा विशेषरुपमा तुलसीको पूजा आराधनासहित चतुर्मास व्रत एवम् कार्तिक स्नान गर्ने ...

चाँगुनारायण मन्दिरमा दर्शनार्थीको घुइँचो access_timeकात्तिक १८, २०७९

हरिबोधिनी एकादशी तथा तुलसी विवाहका अवसरमा भक्तपुरको चाँगुनारायण मन्दिरमा दर्शनार्थीको ठूलो घुइँचो लागेको छ ।  उक्त मन्दिरमा प्रत्येक वर्ष आज कार्तिक शुक्ल एकादशीको दिन मेला लाग्ने गरेकामा  बिहानै नुहाइ धुवाइ गरी चोखो भएर घरको मूलढोकामा कपुर पानीसमेत छर्के...

हिन्दु धर्मावलम्बीको पवित्रस्थल गंगा किनारको रमणीय दृश्य (तस्बिरहरु) access_timeकात्तिक १६, २०७९

भारतको उत्तरप्रदेशस्थित वाराणसी क्षेत्र हिन्दु धर्मावलम्बीहरूको मुख्य धाम हो । हिन्दु धर्मावलम्बीहरू मोक्ष प्राप्तिका लागि त्यहाँ पुग्छन् । हिन्दु धर्ममा गंगा नदीलाई पवित्रताको प्रतीक मानिन्छ । जो अशुद्ध छ वा जसले समाजमा गर्न नहुने काम (पाप) गरेको छ भने गंगा जल छर्केमात्रै पनि उ...

चिच्याएर वर माग्ने पाल्पाको अनौठो मेला कात्तिक १८ देखि access_timeकात्तिक १४, २०७९

-भुवन कार्की राति चिच्याएर वर माग्ने पाल्पाको अनौठो धार्मिक मेला यस वर्ष लाग्ने भएको छ । केही वर्ष कोभिड–१९ को कारण रोकिएको मेला यो वर्ष लाग्ने र यसको तयारी पुरा भएको आयोजकले जनाकारी गराएका छन् ।  विगतमा ३ दिन लाग्ने मेला यो वर्ष राम्रो जोग परेकोले ५ दिन...

शुक्र अस्तमा धार्मिक कर्म गर्नेलाई कारबाहीको माग access_timeकात्तिक १४, २०७९

शुक्र अस्त भएका बेला शास्त्रले निषेध गरेका श्रीमद्भागवतलगायत पुराणवाचन गरिएकामा कारबाहीको माग गर्दै नेपाल पञ्चाङ्ग निर्णायक विकास समितिमा उजुरी आउन थालेको छ । असोज १४ मा अस्त भएको शुक्र मङ्सिर ६ मा उदय हुने समितिले जनाएको छ । गुरु, शुक्र अस्त भएका बेला पुराण वाचनल...

छठपर्व विधिवतरुपमा सुरु, आज ‘नहाय–खाय’ access_timeकात्तिक ११, २०७९

महोत्तरीसहितका मिथिला क्षेत्रमा अहिले जताततै छठपर्वको रौनक छ । सूर्य उपासनाको महापर्व छठको तयारीमा मिथिला क्षेत्रका जन–जन परिचालित देखिन्छन् । पर्वको प्रारम्भ बर्तालुले आज ‘नहाय–खाय’ विधिबाट गर्दैछन् । ‘नहाय–खाय’ विधि कात्तिक श...

मिथिलामा ‘भैयादुज’ पर्व मनाइँदै access_timeकात्तिक १०, २०७९

महोत्तरीसहित मिथिला क्षेत्रमा आज ‘भैयादुज’ पर्व मनाइँदै छ । यमपञ्चक अर्थात् दीपावली पर्वको पाँचौँ दिन कात्तिक शुक्ल द्वितीया तिथिमा दाजुभाइले दिदीबहिनीको निम्ता मान्दै यो चाड मनाउने मैथिल परम्परा रहँदै आएको छ ।  सामान्यतया पाँच दिनको हुने यमपञ्चक य...

भैरहवामा दुई सय बढीको म्हः पूजा access_timeकात्तिक ९, २०७९

नेपाल संवत् ११४३ को अवसरमा शुभकामना आदान–प्रदानका साथै भैरहवामा दुई सय बढीको म्हः पूजा गरिएको छ । नेवार समुदायमा मनाइने नेपाल संवत्का अवसरमा नेवाः खलः सिद्धार्थनगरले आयोजना गरेको शुभकामना आदान–प्रदान कार्यक्रममा उपस्थित सबैको म्हः पूजा गरिएको हो । सोह...

नेपाल भाषाका सात भित्तेपात्रोले लिए पञ्चाङ्ग निर्णायक समितिसँग स्वीकृति access_timeकात्तिक ७, २०७९

नेपाल संवत्को नयाँ वर्ष ११४३ का लागि सात वटा भित्तेपात्रोले नेपाल पञ्चाङ्ग निर्णायक विकास समितिसँग प्रकाशनको स्वीकृति लिएका छन् ।  चन्द्रमासअनुसार प्रत्येक वर्ष कार्तिक शुक्ल प्रतिपदादेखि नेपाल संवत्को नयाँ वर्ष सुरु हुन्छ । यस वर्ष कात्तिक ९ गते बुधबारदेखि नेपाल स...

कुकुर तिहार अनि लक्ष्मीपूजाको धार्मिक, शास्त्रीय महत्त्व र विधिविधान (भिडियो) access_timeकात्तिक ७, २०७९

आज (कार्तिक ७ गते) हिन्दूहरूको दोस्रो ठुलो चाड तिहार अर्थात् यमपञ्चक अन्तर्गतको कुकुर तिहार र लक्ष्मीपूजा परेको छ । कुकुर तिहारको दिन मानिसका लागि बफादार पशु कुकुर (जसलाई मनुमित्र पनि मानिन्छ) लाई मीठोमसिनो खानेकुरा दिएर प्रशन्न बनाउने गरिन्छ ।  यस्तै, आजकै दि...

तिहारको तेस्रो दिन : नरक चतुर्दशी, कुकुर तिहार access_timeकात्तिक ७, २०७९

नेपालीको दोस्रो ठूलो चाड तिहारको तेस्रो दिन आज घरघरमा सुरक्षा गर्ने कुकुरलाई पूजाआराधनासहित मीठा मीठा खानेकुरा खान दिएर सम्मान गरी मनाइँदैछ । कुकुर तिहार यमपञ्चक अर्थात् दीपावली पर्वको दोस्रो दिन पर्ने भए पनि यस वर्ष तिथिको घटबढका कारण तेस्रो दिन पर्न गएको नेपाल पञ्च...

Page 1 of 23